NCITY AVM'de çıkan yangın hakkında basın açıklaması

Kent insanımızın yoğun olarak ziyaret ettiği NCİTY AVM`de  15 Ocak 2012`de saat 02:30 civarında başlayan ve söndürme çalışması 4-5 saat süren büyük bir yangın meydana gelmiştir.

Sevindirici olan bu yangına  can kaybının yaşanmamış olmasıdır. NCİTY AVM`de ciddi zarara yola açan bu yangın için kentimize, AVM esnafına ve halkımıza geçmiş olsun dileklerimizi sunarız.

TMMOB Kocaeli İl Koordinasyon Kurulu olarak, yangın sonrası NCİTY AVM`de inceleme yapmak adına gerekli izinleri alarak TMMOB disiplinlerinden İnşaat Mühnedisi, Makina Mühendisi, Elektrik Mühendisi, Elektronik ve Haberleşme Mühendisi, Kimya Mühendisi, Endüstri Mühendisi ve Mimar konusunda uzman meslektaşlarımız ve öğretim üyelerinden oluşan iki ayrı heyet ile 16 Ocak 2011 tarihinde olay yerinde incelemelerde bulunduk.

İlgili kurumlardan binanın inşaat, mimari, yangın tesisatı v.b. içeren ruhsat projelerini ve yangın raporunu içeren dökümanları talep ettik. Gerekli bilgilerin eldesi ile hazırlayacağımız ayrıntılı yangın inceleme ve değerlendirme raporunu, görüşlerimizi kamuoyula ayrıca paylaşacağımızı ifade etmek isteriz. Bu çalışma belli bir zaman alacağından, bu günkü açıklamamızın esası, ilk inceleme sonucunun kamuoyuna aktarılması ihtiyacındandır ve  tarafımızdan hazırlanacak nihai rapor öncesi bir bilgilendirmedir.

Bu kaza kent halkının aslında ne kadar büyük tehlikeler ile iç içe yaşadığının da göstergesi olmuştur. Başta kentimizi yöneten kurum ve kişiler olmak üzere herkesin üzerine düşen sorumlulukları bir kez daha gözden geçirmesi gerektiği aşikârdır. Yangın gece değil de AVM`nin ziyarete açık olduğu bir zaman dilimde gerçekleşmiş olsa idi kentimizi için bir facia olabilirdi.

İlk incelemelerimize göre Teknik Heyet tarafından aşağıdaki eksiklik ve kusurlara rastlanılmıştır:

•    Yangının NCİTY AVM`nin giriş katında bulunan bir giyim mağazasının depo bölümünde başladığı tahmin edilmektedir.

•   Yangının başladığı tahmin edilen kısımda; yangın sebebinin muhtemel nedenin elektrik kontağı olabileceği düşünülmektedir.

•  Olay yeri incelendiğinde binanın herhangi bir yangın algılama sistemi ile donatılmadığı ve yangının gelişme evresinde bina bekçisi tarafından fark edildiği görülmüştür.

•  Binanın yangın söndürme sistemi sprinkler ile donatıldığı ancak binanın başta sinema salonu olmak üzere bazı bölümlerinde yangın tesisatının bulunmadığı anlaşılmıştır.

• Bina içinde bulunan yangın dolaplarının önünde çeşitli stant ve makinaların bulunduğu ve bu makinaların yangın dolaplarına erişimi engellediği görülmüştür.

•    Yangın dolaplarına yangın tesisatından vanalar açıldığında su gelmediği tespit edilmiştir.

•    Sıcaklığın yükselmesi ile sprinklerlerin patladığı ancak sistemde su bulunmaması veya yangın pompasının işlevini yerine getirmemesi nedeni ile işlevini yerine getirmediği anlaşılmıştır.

•    Elektrik kesintisi sırasında devreye girecek uygun bir jeneratör sistemi veya yangın durumunda çalışacak pompaları besleyecek bir dizel pompanın bulunmadığı görülmüştür.

•    Binanın içerisinde yeterli sayıda acil durum aydınlatma sistemi ve klavuzlama ikaz ışıklarının bulunmadığı görülmüştür.

•    Bina içerisinde ve dışında bulunan elektik panolarının yangın neticesinde kavrulduğunu, ancak var olan panellerin bazılarında “Elektrik İç Tesisler Yönetmeliğine” aykırı bağlantıların yapıldığı tespit edilmiştir.

•    Binanın mimari yapısının, acil kaçış yollarının, kaçış kapılarının ve merdivenlerinin acil durumlarda binanın tahliyesi için uygun özelliklerde olmadığı, güney bölümü zemin ve 1. Kat arasında iniş merdivenin bulunmadığı, bulunan tek merdivenin yukarı yönlü çalışan yürüyen merdiven olduğu, yürüyen merdivenlerin aleve dayanıklı olmadığı görülmüştür.

•     Sinema salonları çıkış kapılarının binanın yine iç kısmına açıldığı, bazı salonlarında tek çıkış kapısı olduğu görülmüştür.

•     Binanın doğu cephesinde bulunan iki acil kaçış merdiveninin yalnızca en üst kata açılan bir kapısı olduğu ve diğer katlarda yangın acil kaçış kapılarını olmadığı görülmüştür.

•     Yangın kaçış merdivenlerinin zemin kattaki dışarıya açılan kapılarının asma kilit ile kilitlenmiş olduğu tespit edilmiştir.

•    Bina dış kapıları acil kaçış açısından uygun olmadığı anlaşılmıştır.

•    Sinema salonu yer ve duvar kaplamaları ile seyirci koltuklarının tamamen yandığı, dolayısı ile aleve dayanıklı olmadığı anlaşılmıştır.

•    Havalandırma tesisatında yangının ve dumanın yayılmasını engelleyecek yangın damperinin bulunmadığı görülmüştür.

•    Binanın dış cephesinde yangın hidrandı bulunmadığı görülmüştür.

“Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik”`in 1. Maddesinde amaç, “Bu Yönetmeliğin amacı; kamu ve özel kurum ve kuruluşlar ile gerçek kişilerce kullanılan her türlü yapı, bina, tesis ve işletmelerin, tasarımı, yapımı, işletimi, bakımı ve kullanımı aşamalarında, herhangi bir şekilde çıkan yangının, can ve mal kaybını en aza indirerek söndürülmesini sağlayacak yangın öncesinde ve sırasında alınacak tedbirler ile organizasyon, eğitim ve denetimi sağlamaktır.” Şeklinde tanımlanmış olup, madde 5`te “Projeler, diğer yasal düzenlemeler yanında, yangın güvenliği açısından bu Yönetmelikte öngörülen şartlara uygun değilse binaya yapı ruhsatı verilmez.” İfadesine yer verilmiştir.

Yapılan ön inceleme ile binanın yangın ve acil durum açısından güvenli olmadığı anlaşılmıştır. Binanın meydana gelebilecek yangınların algılanması ve ilk müdahale yapılmasını sağlayacak gerekli özelliklere sahip olmamasına rağmen, yerel yönetimler bu binayı nasıl ruhsatlandırdıkları sorulması gereken en önemli sorudur.

Bu yangın, kentimizdeki AVM`lerin, Hastanelerin, Kültür Merkezlerinin, Okulların, Kamu Binalarını, Otoparkların, Otellerin v.b. yapıların benzer eksikliklerle kullanıldığını düşündürmektedir.

Üstelik, “Binaların Yangından Korunması Hakkındaki Yönetmelik”İn kamu can güvenliğini tehlikeye atan maddelerle dolu olduğu bu yönetmelikte özellikle yangın algılama ve uyarma sistemleri kurulumu konusunda sınırlandırmaya gidilmesinin ya da bazı binalara muafiyet getirilmesinin can güvenliği açısından çok büyük riskler oluşturulduğu ifade edilerek, TMMOB Elektrik Mühendisleri Odamız tarafından dava edilmiş olmasına ve Danıştay 10.Dairesi`nde görülen davanın EMO lehine sonuçlanmasına rağmen 09 Eylül 2009 tarihinde ilgili yönetmeliğin bazı maddelerinde değişiklik yapılmış ancak dava konusu olan maddelerde herhangi bir değişiklik yapılmamıştır.

Hali hazırdaki yönetmelik ile sağlık tesisleri ya da insanların yoğun olarak bulunduğu yeme, içme, eğlence mekanları ile endüstriyel tesisler gibi bir çok bina otomatik yangın algılama sistemlerinde sınırlamalar getirilerek, bu tür binalar yangın güvenliği önlemlerinden yoksun bırakılmıştır.

 İş sağlığı ve iş güvenliği kurullarının kapsamı genişletilerek, öncelikle hastanelerde olmak üzere hayata geçirilmesi ve bu kurullar aracılığı ile düzenli risk analizlerinin yapılarak can güvenliğini tehdit eden unsurların bertaraf edilmesinin en önemli adımı atılmalıdır. Halka açık hizmet binalarında alınacak tedbirler için gerekli finansman, şirket mantığıyla değil, kamu hizmet üretimi anlayışıyla, önce insan diyerek sağlanmalıdır. Yangın algılama ve uyarma sistemleri binaların yüksekliğine bakılmaksızın özellikle kamuya toplu yaşanan binalarda zorunlu hale getirilmelidir. Binalarda elektrik kaynaklı yangınların en aza indirgenmesi için; İşçi sağlığı ve iş güvenliği kanunu, yangın yönetmeliği, ilgili meslek odalarının resmi gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren yüksek gerilim işletme sorumluluğu yönetmelikleri gibi  mevzuatların gerekleri derhal yerine getirilmelidir.

TMMOB Kocaeli İl Koordinasyon Kurulu olarak, bu yangından tüm ilgili tarafların dersler çıkarması gerektiği düşüncesindeyiz. Can kaybına neden olacak kazaların önüne geçmek elimizdedir. İlimizde bulunan çok sayıda alışveriş merkezi, hastane, okul, kamu binası gibi binaların yeniden incelenmesi, yangın ve acil durum açsından eksiklerinin giderilmesi gerekmektedir. Bu eksiklerini tamamlayıncaya kadar ticaret amaçlı binaların kullanılmasına engel olunmalıdır. Aksi halde meydana gelecek olumsuz sonuçlardan yerel yöneticiler büyük ölçüde sorumlu olacaktır.

Bu açıklama ile, TMMOB Kocaeli İl Koordinasyon Kurulu heyetinin yaptığı incelemelerin ilk sonuçları kamuoyu ile paylaşmış bulunmaktayız ayrıca, konusunda uzman heyetimiz tarafından hazırlanacak olan ayrıntılı teknik rapor önümüzdeki günlerde kamuoyu ile paylaşılacaktır.
 

TMMOB Kocaeli İl Koordinasyon Kurulu Sekreteri,
Nedim KARA